होलियावासी डुबानको त्रासमा

नेपालगन्ज, ९ असार ः गत दुईदिनदेखि परेको बषर्ाका कारण राप्ती नदिमा पानीको सतह बढ्दै गएपछि बांके होलिया गाविसका नागरिकहरु क्रसित हुन थालेका छन् । विगतका बर्ष झै यो बर्ष पनि सरकारले राप्ती नदिको कटान र डुवान कम गर्न कुनै पनि पूर्व तयारी गर्न नसकेकोले डुवान र कटानको भय बढेको हो ।
बांकेको होलिया गाविस ८ खडैचाका रवि शुक्लालाई यस पालिको वषर्ाले पुनः डुबाउने भयो भन्ने त्रासले सताउन थालेको छ । हरेक वर्षको वषर्ामा आउने बाढीका कारण राप्ती पारीका ६ वटा गाविसलाई प्रभावित पार्ने भएको हुंदा शुक्लालाई बषर्ा शुरुहुने बित्तिकै सो चिन्ताले सताउन थालेको हो ।
बषर्ा शुरु भै नदीमा पानीको सतह बढी सक्दा पनि सरकारी निकायले केही नगरेकोले उनिहरु डुबिने चिन्तामा त्रसित छन् ।
दुईदिन यता पानी पर्न सुरु गरेपछि राप्तीमा पानीको सतह बढेको होलिया गाविस ५ का रामकृष्ण शर्माले बताए । भारतले निर्माण गरेको कलकलवा बांध र लक्ष्मणपसुर बांधका कारण राप्तीको पानी जम्मा हंदा गत बर्षसम्म होलिया गाविसका १,२,३,४,५ र ६ वडाका स्थानियबासीहरु विस्थापित भईसकेका थिए भने यो बर्ष पनि पुर्व तयारी नभएका कारण बाकी ७,८ र ९ वडाका स्थानियबासी विस्थापित हुने सम्भावना बढेको होलिया ८ का फिक्कु कुमार विकले बताए ।
यता जल उत्पन्न तथा प्रकोप नियन्त्रण कार्यालयले राप्ती नदिमा सुरु गरेको पञ्च बर्षे योजना अन्तर्गत जनताको तटबन्धको पहिलो चरणको ९० प्रतिशत काम सम्पन्न भएको बताएको छ । पञ्चे बर्षे योजना अन्तर्गत आर्थिक बर्ष २०६६।६७ का लागि विनियोजन भएको १५ करोडमा १२ करोडको काम सम्पन्न भएको जनताकोतटबन्धका प्राविधिक ईन्जिनियर नारायण प्रसाद सुवेदीले जनाए । गएको वर्ष आएको बाढीले राप्ती पारीका ६ गाविस होलिया, बेतहनी, वनकटी, फत्तेपुर, गंगापुर र मटहैयाका करिब २५ हजार भन्दा बढी बासिन्दा प्रभावित भएका थिए भने १२ हजार भन्दा बढी सर्वसाधारणले विस्थापित हुनु परेको थियो ।
लक्ष्मणपुर बांध पीडित संघर्ष समितिका सचिव राजकुमार शुक्लाका अनुसार राप्ती पारीका जनता हरेक वर्ष आउने बाढीका कारण डुबान, कटान र पटानको समस्याले पीडित छन् । भारतले सीमानामा बनाएको लक्ष्मणपुर बांधका कारण वर्षेनी आउने बाढीले खेती योग्य जमिन कटान गरेर लैजाने हुंदा प्रमुख समस्याको रुपमा उनिहरुले खाद्य संकटबाट गुज्रीनु परेको छ ।
बाढी नियन्त्रणका लागि आएको जनताको तटबन्धन कार्यक्रमले पनि कुनै प्रभाव नपार्ने सचिव शुक्लाको भनाई छ । उनले १ वर्ष पुग्न लागि सक्दा पनि उक्त कार्यक्रमले मात्र नदिको किनारमा बास गाडने काम बाहेक अरु केही काम गर्न नसकेको बताए ।
अन्तर्राष्ट्रिय नियम अनुसार कुनै पनि देशले सीमा आसपासमा बांध र तटबन्ध निर्माण कार्य गर्दा ८ किलोमिटर क्षेत्रमा कुनै पनि बांध निर्माण गर्न नपाउने भएपनि भारतले होलिया गाविस स्थित नेपाल भारत सीमानाको ९ नम्बर सीमा स्तम्भ देखि ३ सय मिटर नजिकै लक्ष्मणपुर बाध निर्माण गरेको छ ।
बांधका कारण स्थानिय खोला गन्धौली, सिघौली,झिगिया र सोतैया खोलाको पानीको निकास बन्द गरेपछि बर्षेनी बषर्ातमा डुवान र कटान हुंदै आएको छ ।